آغاز كوچ ابدی زنبورها
كندوها خالی شده است. زنبورها دارند دیار ما را ترك میكنند. آنها دچار سرگردانی شدهاند. پیش از این برنگشتن و راه گم كردن برایشان قابل پیشبینی نبود. رفتار زنبورهای نوعدوست هم تغییر كرده است. زنبوردارها از وضعیت موجود و احتمال ادامه آن نگران هستند.
زنبورهای عسل به كوچ دستهجمعی روی آوردهاند. این اتفاق باعث شده كه تعداد زیادی از كندوهای كشور خالی از زنبور شود. در كنار كوچ باید به مرگ گسترده زنبورها هم اشاره كرد. در مورد دلایل از بین رفتن زنبورها حرف و حدیث بسیار است. مسوولان دامپزشكی چندان آن را جدی نمیدانند و بیشتر آن را به دلیل تغییر شرایط محیطی عنوان میكنند اما زنبورداران ورود یك سندرم جدید را دلیل اتفاقهای اخیر در زنبورستانها میدانند. در این میان كاهش جمعیت كلنیهای زنبور عسل قطعی است هرچند در مورد آن اختلافنظر بسیار است.
اكنون مدتها است كه صاحبان زنبورستانها از دولت خواستهاند تا به آنها كمك شود. البته چندان خبری از كمك نیست. تحقیقات برای شناختن عامل یا عوامل رخدادهای حاضر بهصورت جدی دنبال نشده است. زنبورداران گلایههای بسیاری در دل دارند اما به هم قول دادهاند كه یكصدا باشند. آنها ترجیح میدهند تا نظرات خود را بهصورت جمعی از طریق اتحادیه اعلام كنند.
در میان صدها تشكل كشاورزی تنها این یكی است كه ریاستش را به یك خانم سپردهاند برخیها معتقدند كه شاید زنبورداران از سیستم ملكه زنبورها كه فرماندهی را برعهده دارد الگو برداشتهاند. به هر حال فرقی نمیكند كه رئیس اتحادیه زنبورداران خانم یا آقا باشد مهم این است كه او اكنون به تدریج دارد رویه گذشتهاش را كه تساهل و تسامح با مشكلات بدنه دولتی بود، كنار میگذارد. عفت رئیسی این روزها ترجیح میدهد تا در مصاحبههایش انتقاد كند و حتی انگشت اتهام را به سوی برخی مسوولان نشانه رود. گرفتاری و مشكلات زنبورداران اكنون به حد و اندازهای رسیده كه به نظر میرسد وی دیگر ناچار شده لب به انتقاد بگشاید. او در دیدار نمایندگان تشكلهای كشاورزی با رئیسجمهور این موضوع را نشان داد.
رئیسی آن روز سعی كرد مانع اعتراض برخی همكارانش در بین سخنرانی وزیر جهاد كشاورزی شود. رئیس اتحادیه زنبورداران در میان هزار نفر مرد بلند شد، ایستاد و بر سر آنها فریاد كشید كه بنشینید. او گفت كه راهحل، داد و فریاد كردن نیست و باید موضوع را در جای دیگری دنبال كرد.
گذشت تنها چند ماه باعث شده تا این بانوی زنبوردار حاضر شود لب به انتقاد بگشاید. هرچند كه او هنوز اندكی امیدوار است تا بتواند مشكلات همكارانش با وزارت جهاد كشاورزی را با مصالحه حل كند. به همین دلیل هم ترجیح میدهد طومار اعتراضی زنبورداران سراسر كشور در رسانهها منتشر نشود؛ نامهای اعتراضآمیز كه در مورد عملكرد دفتر زنبور عسل معاونت امور دام نوشته شده است. به عبارت بهتر طومار مذكور ابراز نارضایتی بیش از ۹۰ تشكل زنبورداری ایران به سوءمدیریت دولت در زمینه تعامل با تولیدكنندگان عسل است. هرچند رئیسی مایل نیست در مورد این طومار توضیح دهد اما یك عضو دیگر اتحادیه زنبورداران معتقد است كه در حال حاضر برخی اعضا تصور میكنند بیشتر شدن مشكلات در هفتههای اخیر و عدم همكاری دفتر زنبور عسل معاونت امور دام وزارت جهاد كشاورزی از تبعات تهیه طومار مذكور است.
● كوچ ابدی زنبورها
یكی از مشكلات اخیر زنبورداران مشكلی با نام <كوچ ابدی> به دلیل وجود عاملی ناشناخته است؛ روندی كه میتواند در اثر چند بیماری و یا مسائل دیگر رخ دهد. كوچ ابدی زنبورها در حال حاضر به صورت پراكنده در سطح كشور دیده میشود. بسیاری از كلنیهای كندو به آن مبتلا هستند كه در آنها زنبور پس از خروج دیگر برنمیگردد. در واقع آنها به كوچ ابدی میروند. كوچی كه هم از بین رفتن زنبور و هم زیان زنبوردار را به دنبال دارد. مدیرعامل اتحادیه زنبورداران معتقد است كه بین ۵۰ تا ۷۰ درصد كلنیهای كشور به این دلیل از بین رفته است. عفت رئیسی با اشاره به سرگردانی و عدم بازگشت زنبورها میگوید: <در از بین رفتن كلنیها عوامل دیگر همچون خشكسالی، فقر غذایی اكوسیستم، سمپاشی و عدم كوچ زنبورستانها نیز مطرح است.> وی یادآور میشود: تاكنون تلاشی برای جلوگیری از نابودی كلنیها نكردهاند.
در مقابل رئیس سازمان دامپزشكی كوچ ابدی زنبورها )ccd( را در دو یا سه استان میداند و معتقد است كه خسارت ناشی از كوچ ابدی، ناچیز است. مجتبی نوروزی در این باره به ایانا (خبرگزاری كشاورزی) گفته است: به دلیل بروز خشكسالی وقوع چنین بیماریهایی در كلنیهای زنبورعسل دور از ذهن نیست. وی با اشاره به انجام نمونهبرداریهای فراوان برای پیدا كردن عامل بیماری تاكید كرده است: <اما فعلا عامل بیماری شناسایی نشده و تنها خشكسالی این بیماری را باعث شده است.> رئیس سازمان دامپزشكی میزان خسارت وارده را بین پنج تا ده درصد از جمعیت كلنیهای زنبورعسل دانسته و تصریح كرده است: <ذكر آمارهای ۷۰ درصدی تنها برای ایجاد جو روانی است و صحت ندارد.> در مورد دلایل رخداد این اتفاق در زنبورستانهای ایران دلایل متعددی اعلام شده اما هنوز به صورت قطعی صحبتی در میان نیست. در این بین نظر مسوول بخش تحقیقات زنبورعسل موسسه رازی با دیدگاههای دولتی و غیردولتی بالا متفاوت است.
او ایجاد تلفات گسترده در این حد را غیرواقعی میداند و به اعتماد ملی میگوید: <در ایران هنوز كار چندانی در مورد این اتفاق نشده است.> دكتر مصطفی مرادی با اشاره به اینكه هرگونه تلفات در زنبورستان نیازمند یك بررسی جامع است میافزاید: <دلیل برخی تلفات در كندوها نامعلوم است اما نباید برای آن نام بیماریهای مشابه در دیگر كشورها را تا زمان اثبات به كار برد.>
در واقع مرادی هنوز برخی عوامل ایجاد این رخداد را ناشناخته میشمارد و بنابراین اظهارنظر قطعی را موكول به انجام تحقیقات گسترده و میدانی میكند.
● كاهش یا افزایش تولید عسل
<تولید عسل طی ماههای گذشته كاهش یافته است.> این نظر اغلب زنبورداران كشور است؛ دیدگاهی كه با توجه به ضعف فعلی پوشش گیاهی و مراتع به دلیل خشكسالی منطقی به نظر میرسد اما معاونت امور دام وزارت جهاد كشاورزی نظر دیگری دارد. مسوول دفتر زنبورعسل این مركز یعنی همان فرد مخاطب طومار ۹۰ تشكل زنبورداری كشور معتقد است كه تولید عسل چند ده درصد افزایش پیدا كرده است. مصلحی در این مورد شفاف و واضح صحبت كرده است.
او همان فردی است كه زنبورداران بخش عمده مشكل خود را به دلیل عدم آشنایی وی با مسائل این حرفه میدانند. سیفالله مشایخی یكی از زنبورداران تهران معتقد است كه مسوول دفتر زنبور، قدرت تشخیص زنبورهای نر و ماده از هم را ندارد. وی همچون اغلب همكارانش به این موضوع اشاره دارد و ریشه حل مشكل را در تغییر موضع وزارت جهاد كشاورزی دانست.به هر حال زنبورداران كاهش تولید در شرایط فعلی اكوسیستمی كشور و بروز برخی مشكلات را طبیعی میدانند. رئیس اتحادیه زنبورداران در این باره میگوید: <در حالی خبر از افزایش تولید عسل در كشور اعلام میشود كه خشكسالی و سرمازدگی تولید را به شدت كاهش داده است.>
رئیسی یادآور میشود: ۳۵۵ درصد افزایش تولید به هیچ عنوان صحت نداشته و مدارك از بین رفتن كلنیها موجود است.>
وی كه چند ماه قبل به دنبال بروز خشكسالی كاهش تولید عسل را پیشبینی كرده بود اكنون از احتمال واردات زنبور به كشور خبر میدهد و تاكید میكند: در صورت ادامه روند فعلی شاید در آینده لازم باشد تا برای تولید عسل، زنبور از دیگر كشورها وارد شود.
كامران ملكپور گزارش : روزنامه اعتماد ملی (www.roozna.com)
[+]
نگارش : شهرام حسامی زمان بروز رسانی : 23:51
بازدید :
<>
پیام های شما :
درباره سایت
این وبلاگ توسط دکتر شهرام حسامي عضو هيات علمي دانشگاه آزاد اسلامي واحد شيراز تهیه شده است. در این وبلاگ اطلاعات، اخبار و تصاویری در مورد حشرات و علم حشره شناسی ارائه می گردد. علاقمندان مي توانند مطالب خود را ارسال كنند تا با نام خودشان در وبلاگ قرار داده شود.
موضوعات مطالب
لینکدونی دوستان
جستجوگر
جستجو در همین صفحه :
جزئیات
آرشیو سایت
ایمیل به مدیر سایت
دریافت لینک آر اس اس